Türk Devletleri Parlamenter Asamblesi (TÜRKPA) Birinci Türk Kadın Parlamenterler Zirvesi, “Eğitim, Kültür ve Girişimcilik” teması altında Azerbaycan Cumhuriyeti Milli Meclisi TÜRKPA Dönem Başkanlığında ve TÜRKPA 2025 Faaliyet Planı çerçevesinde başladı.

Cumhuriyet Meclisi Konferans Salonu’nda düzenlenen Zirve, saat 09.00’da açılış kokteyli ile başlayarak Cumhuriyet Meclisi Başkanı Ziya Öztürkler, Cumhuriyet Meclisi Başkan Yardımcısı Fazilet Özdenefe, Azerbaycan Milli Meclisi Milletvekili, TÜRKPA Kadın Parlamenterler Grubu Başkanı Tamam Jafarova, TBMM Ankara Milletvekili, TÜRKPA Kadın Grubu 3. Dönem Başkanı Zeynep Yıldız, KKTC-Türkiye Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Başkanı Resmiye Eroğlu Canaltay ve TÜRKPA Genel Sekreteri Mehmet Süreyya Er’in konuşmaları ile devam etti.

-Öztürkler: “Kadınların güçlenmesi sadece kadınlar için değil, daha adil ve barışçıl toplumlar için de gerekli”

Meclis Başkanı Ziya Öztürkler konuşmasında, Zirve’nin Lefkoşa’da düzenlenmesinden duyduğu mutluluğu belirterek, Zirve’nin sadece bir toplantı değil; aynı zamanda Türk dünyasında kadınların liderliğini ve dayanışmasını güçlendirme iradesinin göstergesi olduğunu söyledi.

Öztürkler, TÜRKPA Dönem Başkanlığı’nı yürüten Azerbaycan Milli Meclisi’nin öncülüğünde gerçekleşen bu girişimin, kadınların karar alma süreçlerindeki etkisini artırmayı ve toplumsal eşitliğe katkı sağlamayı amaçladığını da ifade etti.

Eğitim, kültür ve girişimcilik alanlarda kadınların aktif rol almasının hem bireysel başarı hem de toplumsal refah için önemli olduğunu söyleyen Öztürkler, bugünkü buluşmanın kadınların bu alanlarda daha güçlü ve görünür olmaları için önemli bir fırsat olduğunu vurguladı.

Öztürkler, KKTC’de son yıllarda kadınların toplumsal ve ekonomik yaşama katılımını artırmak amacıyla önemli çalışmalar yapıldığını da aktararak, “Bu gelişmeler, KKTC’nin de kadınların güçlendirilmesi konusundaki ortak vizyona katkı sunduğunu açıkça ortaya koymaktadır.” dedi.

Kadınların güçlenmesinin sadece kadınlar için değil, daha adil ve barışçıl toplumlar için de gerekli olduğunu işaret eden Öztürkler, bu nedenle, fırsat eşitliği bir hak olmanın ötesinde kalkınmanın temel parçası olarak görülmesi gerektiğini kaydetti.

Öztürkler, “Parlamenterler olarak görevimiz, bu anlayışı politikalara yansıtmak, eşitsizlikleri gidermek ve gelecek nesillere daha kapsayıcı bir dünya bırakmak olmalıdır.” diyerek, Zirve’nin hayırlı olmasını temenni etti.

-Özdenefe: “Türk dünyasının köklü kültürel bağları kadınların liderlik ettiği projelerle daha da güçlenecek”

Cumhuriyet Meclisi Başkan Yardımcısı Fazilet Özdenefe de konuşmasında, birincisi düzenlenmekte olan Zirve’nin Cumhuriyet Meclisi’nin ev sahipliğinde gerçekleşmesi yönünde öncülük eden herkese teşekkür ederek, TÜRKPA’nın sağladığı zeminin kadınların karar alma süreçlerinde daha aktif olmasına katkı koyacağını söyledi.

Zirve’nin odaklanacağı konuların başında eğitimin geldiğini aktaran Özdenefe, eğitimin yalnızca bireysel gelişimin değil, toplumsal dönüşümün de araçlarından olduğunu kaydetti.

Özdenefe teknolojinin, inovasyonun, dijital üretimin merkezinde kadınların yer alması gerektiğini işaret ederek, dijitalleşmenin günümüzde kadın girişimciliği konusunda yeni fırsatlar sunduğunu belirtti.

Türk dünyasının köklü kültürel bağlarının kadınların liderlik ettiği projelerle daha da güçleneceğini söyleyen Özdenefe, “Bugün burada, fikirlerimizi paylaşmakla kalmayacağız; dayanışmamızı büyüteceğiz ve iş birlikleri geliştireceğiz.” dedi.

-Jafarova: “Bölgedeki kadınların rolünü güçlendirmeye yönelik uzun vadeli bir sorumluluk”

TÜRKPA Kadın Parlamenterler Grubu Başkanı Tamam Jafarova yaptığı konuşmada, “Eğitim, Kültür ve Girişimcilik” temasıyla düzenlenen Türk Kadın Parlamenterler Birinci Zirve Toplantısı’ndan yalnızca düşüncelerle değil, somut taahhütlerle ayrılma dileğini belirterek, “Eğitime yatırım yapma, kültürel zenginliklerimizi koruma ve hiçbir kadının geride bırakılmadığı kapsayıcı ekonomik sistemler kurma taahhütleriyle..” dedi.

TÜRKPA’nın 2025 yılı Faaliyet Planı çerçevesinde, Azerbaycan’ın dönem başkanlığında gerçekleştirilen zirvenin yalnızca bir etkinlik değil; aynı zamanda ortak iradenin bir beyanı, birliğin bir göstergesi ve bölgedeki kadınların rolünü güçlendirmeye yönelik uzun vadeli bir sorumluluk olduğunu söyleyen Jafarova, “Bu Zirve bizim için adeta yeni bir başlangıç, yeni bir sayfa niteliğindedir.” dedi.

Jafarova, “Diyalog ortamlarını kurumsallaştırmak, kalıcı iş birlikleri geliştirmek, Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın 5. maddesine ulaşmak; aynı zamanda Pekin Deklarasyonu ve Eylem Platformunu desteklemek ve bölgemizde kadınların karşılaştığı sorunlara yerel çözümler üretmek bakımından bu toplantı büyük bir fırsattır.” diye ekledi.

-Yıldız: “Kıbrıs Türk kadınının iradesini, cesaretini ve dirayetini burada hep birlikte hissediyoruz”

TÜRKPA Kadın Grubu 3. Dönem Başkanı Zeynep Yıldız da konuşmasına, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin ve Türkiye’nin selamlarını ileterek başladı. Yıldız, Macaristan’da gerçekleşen Türk Devletler Teşkilatı Gayriresmi Zirvesi’nde, KKTC’nin Türk Devletler Teşkilatı Türk Akademisi’ne gözlemci üye olarak kabul edilmesinden duyduğu memnuniyeti belirtti.

“İlkini gerçekleştirdiğimiz bu zirve; tarihten gelen bir miras olarak dokuduğumuz kolektif bir şahsiyet inşasının deklerasyonudur esas itibariyle.” diyen Yıldız, toplantının hem Türk dünyası hem kadınların siyasetteki temsili hem de siyasetin, akademinin, sanatın ve bilimin birlikte ortaya koyacağı bakış açısı bakımından tarihi bir adım olduğunu kaydetti.

Yıldız, “Kıbrıs Türk kadınının iradesini, cesaretini ve dirayetini burada hep birlikte hissediyoruz. TÜRKPA çatısı altında kadın parlamenterlerin bir araya gelmesi, sadece temsiliyetin artırılması değil, aynı zamanda dayanışmanın kurumsallaşması demektir. Bu zirvenin ardından ortak projeler, eğitim programları, kadın girişimciliğini destekleyen platformlar kurmak bizim asli görevimiz olmalıdır.” dedi.

-Canaltay: “Türk dünyası ülkelerinden destek, kardeşlik ve kararlı irade bekliyoruz”

KKTC-Türkiye Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Başkanı Resmiye Eroğlu Canaltay da yaptığı konuşmada, Zirve’nin, fikirlerin paylaşıldığı bir platform olmanın ötesinde kardeşliğin, dayanışmanın ve ortak geleceğe dair güçlü vizyonların da buluşma noktası olduğunu belirtti.

Zirve’nin, çağın öncelikli meselelerine Türk dünyasının kadın bakışını, kadın aklını ve kadın gücünü katma iradesinin en somut göstergelerinden biri olacağını söyleyen Canaltay, “Yıllardır kendi kendini yönetme iradesini eline almış, devletini kurmuş, yaşatmış ve geliştirmiş bir halk olarak; dünyadaki saygın yerimizi alma yolculuğumuzda Türk dünyası ülkelerinden destek, kardeşlik ve kararlı irade bekliyoruz.” dedi.

Canaltay sözlerine şöyle devam etti; “İnanıyorum ki bu zirve, parlamentolar arası ilişkilerimizi daha da pekiştirecek, yasama organlarımızın ortak akıl üretme kapasitesini artıracak ve kuşkusuz kadınlarımızın toplum içindeki rolünü daha görünür kılma yönünde güçlü bir işaret olacaktır. Kadınların sesinin yükseldiği, karar alma mekanizmalarında etkin olduğu bir Türk dünyası inşa etmek hepimizin ortak hedefidir.”

-Er: “Türk dünyasında kadınların yetkilendirilmesine yönelik ortak çabaların önemli bir aşaması”

TÜRKPA Genel Sekreteri Mehmet Süreyya Er ise Zirve’nin, Türk dünyasında kadınların yetkilendirilmesine yönelik ortak çabaların önemli bir aşamasını yansıttığını ve kapsayıcı diyalogun önemini ön plana çıkarırken, toplumun tüm alanlarında kadınların güçlendirilmesi doğrultusunda sürdürülebilir gelişimi teşvik etmeye yönelik ortak kararlılığı pekiştirdiğini söyledi.

TÜRKPA’nın kadınların güçlendirilmesine adanmış geniş kapsamlı uluslararası etkinliklerde ve diyalog platformlarında aktif olarak yer aldığını ve bu konulara ilişkin küresel konferanslara da katkı sağladığını kaydeden Er, bu durumun, TÜRKPA’nın Türk dünyasında kadınların yetkilendirilmesine ve kadınlar arasındaki iş birliğinin teşvikine olan sarsılmaz bağlılığını bir kez daha teyit ettiğini vurguladı.

Er, Zirve’nin tüm Türk dünyasında kadınların yetkilendirilmesinin daha da artırılması yönündeki stratejilere ve ortak çabalara ivme kazandırmasını temenni ederek, “Bu Zirve’nin, her kadının kendi toplumu ve milletine önemli katkılar yapma imkânına sahip olduğu kapsayıcı toplumların oluşturulması doğrultusunda yeni taahhütlere ilham vermesini diliyorum.” dedi.

Açılış konuşmalarının ardından, Ankara Milletvekili Zeynep Yıldız moderatörlüğünde, “Eğitim Yoluyla Kadın, Aile ve Toplumun Güçlendirilmesi: Zorluklar, Alternatif Çözümler ve Bölgesel İşbirliği” konulu oturuma geçildi.

Zirve programının devamında, saat 15.00’te Cumhuriyet Meclisi Başkan Yardımcısı Fazilet Özdenefe moderatörlüğünde, “Kültürel Liderler Olarak Kadınlar: Küreselleşen Dünyada Kültürel Kimliği Korumak, Kültürel Değişimi Teşvik Etmek ve Etkiyi Artırmak”, saat 17.00’de KKTC-Türkiye Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Başkanı Resmiye Eroğlu Canaltay moderatörlüğünde, “Dijital Çağda Kadın Girişimciliği: İnovasyon ve Ekonomik Katılımın Teşvik Edilmesi” oturumları gerçekleştirilecek.

Oturumların ardından, saat 19.15’te basın toplantısı düzenlenecek ve 20.30’da Cumhuriyet Meclisi Başkanı Ziya Öztürkler katılımcılar onuruna Acapulco Hotel’de aksam yemeği verecek.